black and white photo of clocks
Photo by Andrey Grushnikov on Pexels.com

COP26

0 Shares
0
0
0
0
0

“Küresel ısınma tehlikesi henüz net olarak görülmedi, ancak değişiklik yapmamız için yeterince gerçek…”

Bu sözler 31 yıl önce 1990'da Cenevre'deki ikinci Dünya İklim Konferansı'nda söylendi. Söyleyen, demir leydi lakaplı İngiltere başbakanı Margaret Thatcher'dı. "Acil görevimiz," diye devam etti Demir Leydi, "mümkün olduğunca çok ülkeyi yanımızda taşımak, böylece 1992'de iklim değişikliği konusunda başarılı bir çerçeve sözleşmesi müzakere edebiliriz.

Demir Leydi'nin önerdiği gibi, 1992'de Rio de Janeiro'da Dünya Zirvesi olarak bilinen bir BM konferansı düzenlendi. Dünya ulusları, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) olarak adlandırılan bu konferansta ortak iklim eylemi için uygun bir platform oluşturmayı kabul etti.

Ayrıca, tüm ulusların insanlığın sera gazı emisyonlarıyla mücadele edebileceği yıllık toplantılar yapılmasına karar verildi. Bu yıllık toplantılara da 'Taraflar Konferansı' adı verildi. COP adı bu toplantıların İngilizce isminden geliyor: ‘Conference of the Parties’

İlk COP, 1995 yılında Berlin'de yapıldı. Toplantılara dönemin Almanya Çevre Bakanı olan Angela Merkel başkanlık etti.

Şehirde yeni parti!

O zamandan beri, birçok COP toplandı. Şimdi önümüzde Glasgow'da yapılacak COP26 var. Bu, Paris Anlaşması'nın imzalandığı 2015'ten bu yana en önemli iklim zirvesi olacak.

Neden önemli? Çünkü Paris'ten farklı olarak Glasgow’da ülkeler arası bir uzlaşma veya anlaşma söz konusu değil. Tersine, burada ülkelerin iklim değişikliğine yönelik taahhütlerini açıklaması bekleniyor. 

2015'te yapılan Paris İklim Anlaşması’nda ülkeler, küresel ısınmayı sanayi öncesi seviyelerin "çok altında" 2C üzerinde tutmak için değişiklikler yapmaya ve bir iklim felaketinden kaçınmak için 1.5C'yi hedeflemeye karar verdiler.

O günden sonra birçok ülke bununla ilgili harekete geçti. Ama genel durum parlak ve etkileyici değil.

Bilime dayalı kar amacı gütmeyen bir kuruluş olan Climate Action Tracker, hükümet eylemlerini izliyor ve Paris'te belirlenen hedeflere göre ölçümler yapıyor. Buna göre, sadece bir ülke, Gambiya, 1.5°C hedefini karşılamak için 'yeterli' önlem alıyor olarak derecelendirildi. Nepal, Etiyopya, Nijerya, Kenya ve Fas ise "neredeyse yeterli" önlem aldıkları şeklinde derecelendirildi.

Peki, gereğini yapan ülkelerin sadece bunlar olmasına şaşırdınız mı? Aslında sebebi oldukça açık. Küresel kuzey, gelişmiş ülkeler, iklim krizinin oluşmasında en büyük sorumluluğa sahip. Dolayısıyla esas bu ülkelerin sera gazlarını azaltma konusunda çok katı taahhütlerde bulunmaları gerekiyor. COP26, umarım, özellikle gelişmiş ülkelerden başlayarak her ülkenin net taahhütlerini duyacağımız bir yer olur. 

COP26'nın 4 net ve zorlu hedefi var: 

  1. Yüzyılın ortasına kadar küresel net sıfırı sabitleyin ve 1,5 dereceyi erişim mesafesinde tutun
  2. Toplulukları ve doğal yaşam alanlarını korumaya uyum sağlayın
  3. Finansmanı harekete geçirin: Gelişmiş ülkeler, iklim finansmanı için yılda en az 100 milyar dolar harekete geçirsin. 
  4. Bunun için birlikte çalışın

Paris 'ne?’, Glasgow ise ‘nasıl?’

“Paris 'ne’ sorusu ile ilgiliydi. Anlaşmayı müzakere ediyorduk, ısınmanın sınırlandırılması gerektiğini düşündüğümüz yerleri belirledik. Glasgow ise ’nasıl?’ sorusunun cevabını arayacak. Bu farklı bir COP türü çünkü çabamızı artırmakla ilgili. Her G20 ülkesinin sağlam bir planla gelmesini sağlamalıyız. Ve sonra, muhtemelen iki yıl sonra tekrar bir araya gelerek ‘nasıl daha fazla hızlanabiliriz?’ dememiz gerekiyor." Rachel Kyte

COP26'nın kötü mü yoksa iyi mi olacağını göreceğiz. Ancak, insanlık 30 yıl önce konuyu ciddiye alsaydı, bugün karşı karşıya olduğumuz hayati sorunlar hakkında belki de bu kadar endişelenecek bir noktada olmayabilirdik.

Zaman hızla geçiyor. Umalım ki bu, ülkelerin bir başka bla bla buluşması ve gösterişli iklim diplomasisi değil, insanlık için devrim niteliğinde bir adım olsun…


Kaynaklar:

https://unfccc.int/process-and-meetings/conferences/glasgow-climate-change-conference

https://geographical.co.uk/

https://www.bbc.com/news/science-environment-56901261

https://en.m.wikipedia.org/wiki/2021_United_Nations_Climate_Change_Conference

https://www.euronews.com/green/2021/09/30/what-is-cop26-and-why-is-it-so-important

https://www.fastcompany.com/90689197/what-is-cop26-heres-what-to-know-about-the-global-climate-summit

Yorum Yap